Na portalu Spedycje.pl ukazało się opracowanie  wyników badan GUS na temat odwiedzin i  nieoficjalnej wymiany towarowej  na naszych  wschodnich granicach bedących jednoczesnie granicami zewnętrznymi Unii Europejskiej. Prezentujemy ten materiał w całości.

Ciekawy efekt badań przedstawił Główny Urząd Statystyczny, które pokazują wynik obrotu towarów i usług w ruchu granicznym na granicy zewnętrznej Unii Europejskiej na terenie Polski w II kwartale 2010 roku. Ankiety i opracowanie zostały przygotowane przez Urząd Statystyczny w Rzeszowie we współpracy z Urzędami Statystycznymi w Lublinie, Białymstoku i Olsztynie. Pomogli także funkcjonariusze Straży Granicznej i Służby Celnej oraz władz regionalnych.

Tematem badania była wysokość i struktura wydatków poniesionych w Polsce przez cudzoziemców oraz wydatków poniesionych przez Polaków za granicą, m.in. na towary żywnościowe i nieżywnościowe, noclegi i inne usługi.

Ale badanie dotyczy obrotu nierejestrowanego na zgłoszeniach celnych. Badane są również: cel podróży, odległość od granicy miejsca zamieszkania i miejsca dokonania zakupów, częstotliwość przekraczania granicy, w przypadku Polaków – kraj pobytu za granicą, w przypadku cudzoziemców – kraj stałego zamieszkania oraz posiadanie Karty Polaka. Przy okazji zbadano także mały ruch graniczny.

Liczba osób objętych badaniem obrotu towarów i usług w ruchu granicznym w II kwartale 2010 r. wyniosła 36,9 tys.

Najwięcej osób objęto ankietyzacją na granicy polsko-ukraińskiej – 45,0% ogółu przebadanych, trochę mniej – 38,1% – na granicy z Białorusią i 16,9% na granicy z Rosją.

Ruch graniczny osób na zewnętrznej granicy Unii Europejskiej na terenie Polski wg danych Straży Granicznej w II kwartale 2010 r. wyniósł:
► Polacy – 1,4 mln, tj. o 4,5% więcej niż w I kwartale br. i o 16,1% mniej w stosunku do II kwartału 2009 r.,
►cudzoziemcy – 3,8 mln, tj. o 25,5% więcej niż w I kwartale br. i o 34,1% więcej niż w analogicznym okresie roku poprzedniego.

Najwięcej osób przekraczało granicę polsko-ukraińską (61,3% ogółu przekroczeń zewnętrznej granicy lądowej Unii Europejskiej), o prawie połowę mniej granicę z Białorusią (32,4%) i najmniej (6,3%) granicę z Rosją.

W znacznym stopniu związane jest to z długością poszczególnych odcinków granicy i usytuowanymi tam przejściami (wykres 1).

Cel wizyt i częstotliwość przekraczania granicy
Okazało się, że w II kwartale 2010 r. nadal najczęstszym celem przyjazdu cudzoziemców do Polski było dokonanie zakupów (pomimo spadku o 1,9 pkt. proc. w stosunku do I kwartału 2010 r.), następnie praca, odwiedziny, tranzyt i turystyka.

Dokonanie zakupów było również nadal dominującym celem wyjazdu za granicę deklarowanym przez Polaków, chociaż nastąpił spadek o 3,9 pkt. proc. w porównaniu z I kwartałem br.
Polacy wyjeżdżali także m.in. w odwiedziny oraz w celach turystycznych. Należy zaznaczyć, że 97,6% cudzoziemców i 99,1% Polaków, którzy podali główny cel wizyty – dokonanie zakupów – deklarowało pobyt jednodniowy.

Z podsumowania
Wyniki badania obrotu towarów i usług w ruchu granicznym na granicy zewnętrznej Unii Europejskiej na terenie Polski pozwalają na stwierdzenie, że zjawiska związane z ruchem granicznym mają duże znaczenie dla rozwoju społeczno-gospodarczego obszarów transgranicznych. Największa intensywność tych zjawisk występuje na obszarach położonych w pasie do 50 km wzdłuż granicy, o czym świadczy między innymi odsetek osób przekraczających granicę, które ponosiły wydatki w tym pasie (72,4% cudzoziemców i 94,4% Polaków), jak również fakt, że mieszkańcy miejscowości zlokalizowanych na tym obszarze stanowili zdecydowaną większość wśród przekraczających granicę (75,3% cudzoziemców i 73,0% Polaków).

Należy też zaznaczyć, że 67,8% wydatków cudzoziemców w Polsce i 91,5% wydatków Polaków za granicą zostało poniesionych w pasie do 50 km.
Badanie pokazuje, że wartość wydatków poniesionych przez Ukraińców w Polsce i Polaków na Ukrainie jest znacząca w zestawieniu z obrotami handlu zagranicznego Polski z Ukrainą.
W I półroczu 2010 r. wydatki na zakup towarów poniesione w Polsce przez cudzoziemców, deklarujących jako kraj stałego zamieszkania Ukrainę, wyniosły 966,0 mln zł, a wydatki Polaków na Ukrainie – 158,7 mln zł. Dane o wymianie towarowej prezentowane przez statystykę handlu zagranicznego pokazały, że eksport towarów z Polski na Ukrainę w I półroczu 2010 r. wyniósł 5,1 mld zł, natomiast import z Ukrainy – jako kraju wysyłki – wyniósł 2,2 mld zł.

Wydatki na zakup towarów poniesione przez Polaków w Rosji oraz Rosjan w Polsce są zdecydowanie niższe w porównaniu z wydatkami poniesionymi na zakup towarów przez Białorusinów i Ukraińców w Polsce oraz Polaków na Białorusi i Ukrainie. Z kolei eksport z Polski do Rosji i import z Rosji jest o wiele wyższy niż w przypadku Ukrainy i Białorusi. W związku z tym wydatki poniesione na zakup towarów w Polsce przez cudzoziemców deklarujących kraj stałego zamieszkania Rosję są niewielkie w porównaniu z eksportem z Polski do Rosji.

Warto też dodać, że wartość zakupów towarów dokonanych w Polsce przez cudzoziemców przekraczających zewnętrzną granicę Unii Europejskiej w I półroczu 2010 r. w cenach bieżących stanowiła ok. 5% półrocznej wartości sprzedaży detalicznej w 2008 r. oraz ok. 7% półrocznej wartości sprzedaży hurtowej w 2008 r. województw zlokalizowanych przy zewnętrznej granicy Unii Europejskiej.
Ważnym elementem ułatwiającym przekraczanie granicy było wprowadzenie małego ruchu granicznego, z którego korzysta coraz więcej osób na granicy polsko-ukraińskiej. Mały ruch graniczny ułatwia kontakty pomiędzy mieszkańcami po obu stronach granicy, może też pozytywnie wpłynąć na rozwój gmin, które znajdują się w strefie przygranicznej. Podobne oczekiwania są wiązane z podpisaniem umowy o zasadach małego ruchu granicznego z Białorusią.
oprac.ebi./na podstawie" Badanie obrotu towarów i usług w ruchu granicznym na granicy zewnętrznej Unii Europejskiej na terenie Polski w II kwartale 2010 roku